Gedachtevrijheid versus godsdienstvrijheid / druk 1

De Nederlandse filosoof Spinoza is volgens Jonathan Israel de eerste en meest radicale verlichtingsdenker. Met Spinoza startte een nieuwe periode in het denken over de verhouding van godsdienstvrijheid en de vrijheid van meningsuiting. Israel keert zich fel tegen de opvatting dat de vroege Nederlandse Verlichting van Spinoza meer in harmonie met de godsdienst was, dan de Verlichting van de Franse philosophes. Als ideeënhistoricus ziet hij het als zijn plicht dit soort uitspraken over de Verlichting tegen te spreken. Ze zijn volgens Israel niet alleen “geschiedkundig volslagen verward en onjuist, maar ook politiek en sociaal uiterst schadelijk”.