Operatie Demon / druk 1

Op 27 april 1941 vond de grootste scheepsramp uit de geschiedenis van de Nederlandse koopvaardij plaats. Het passagiersschip "Slamat" van de Rotterdamse Lloyd werd door Duitse duikbommenwerpers tot zinken gebracht tijdens een grootscheepse evacuatie van geallieerde militairen uit Griekenland. Deze operatie droeg de codenaam "Demon".
De Britse torpedobootjagers "HMS Diamond" en "HMS Wryneck", die te hulp schoten, werden eveneens tot zinken gebracht. Bij dit drama kwamen 925 Britse, Australische, Nieuw-Zeelandse en Nederlandse opvarenden om het leven.
Ook de passagiersschepen "Pennland" van de Holland-Amerika Lijn en de "Costa Rica" van de KNSM namen deel aan deze operatie en werden door de Luftwaffe tot zinken gebracht. Vier bemanningsleden van de "Pennland" verloren daarbij het leven. Alle opvarenden van de "Costa Rica" konden worden gered.

De leiding van de Britse marine in de Middellandse Zee hield de gezagvoerder van de "Slamat" verantwoordelijk voor de ondergang van zijn eigen schip en de ondergang van de twee Britse oorlogsbodems. De reden volgens hen was dat kapitein Luidinga zich niet aan zijn orders gehouden zou hebben.

In de geschiedschrijving van Groot-Brittannie, Australie en Nieuw-Zeeland over de Tweede Wereldoorlog heeft dit onderwerp de nodige aandacht gekregen. De Britse premier Churchill haalde de ondergang van de "Slamat" aan in zijn grote werk over de Tweede Wereldoorlog.

Uit deze reconstructie blijkt dat de feiten aanzienlijk genuanceerder liggen en dat andere factoren een grotere rol hebben gespeeld bij de ondergang van de "Slamat".